Khi sự nghi ngờ lấn át lòng tin: Nhà đầu tư ngại chia sẻ vì sợ gắn mác “chim lợn” trên thị trường khoán

Với đặc thù thị trường Việt Nam có tới 90% là các nhà đầu tư nhỏ lẻ, họ dễ bị ảnh hưởng từ các tin đồn và tâm lý FOMO. Khi một cổ phiếu được nhắc đến, không ít người nghi ngờ rằng đó là chiêu trò.

Thông tin trên thị trường chứng khoán thường khá đa dạng và nhiều chiều. Dù vậy không ít trường hợp khi một nhà đầu tư chia sẻ quan điểm về một mã cổ phiếu thì thường nhận lại những câu trêu đùa như “Chim lợn à? Chuẩn bị xuống tàu thôi!”.

Dù chỉ mang tính chất vui vẻ, song điều này đôi khi khiến nhiều người trở nên e ngại, không muốn công khai danh mục đầu tư. Thậm chí nếu sau đó cổ phiếu quay đầu giảm giá, phản ứng còn có thể còn gay gắt hơn, từ đó càng tạo ra tâm lý dè chừng trong việc chia sẻ quan điểm đầu tư.

Trước tiên, cụm từ “chim lợn” ra đời nhằm ám chỉ những người thường xuyên hô hào về cổ phiếu, ngành nghề với ý đồ trục lợi cá nhân. Với đặc thù thị trường Việt Nam có tới 90% là các nhà đầu tư nhỏ lẻ, họ dễ bị ảnh hưởng từ các tin đồn và tâm lý FOMO. Khi một cổ phiếu được nhắc đến, không ít người nghi ngờ rằng đó là chiêu trò “dụ” mua để đẩy giá hoặc khuyến nghị bán ra nhằm hạ giá xuống rẻ hơn. Do đó, những câu hỏi nửa đùa nửa thật như “chuẩn bị xuống tàu chưa?” không chỉ đơn giản là trêu chọc mà còn phản ánh sự dè chừng của nhà đầu tư.

Không phải ngẫu nhiên mà nhà đầu tư có xu hướng nghi ngờ khi nghe chia sẻ về một mã cổ phiếu. Thị trường đã nhiều lần từng chứng trường hợp cổ phiếu bị đẩy giá mạnh nhờ tin đồn rồi bất ngờ quay đầu giảm sâu sau khi dòng tiền lớn thoát ra. Cuối cùng, những nhà đầu tư nhỏ lẻ phải chịu thiệt hại nặng nề. Do đó, việc cảnh giác trước những chia sẻ, khuyến nghị về cổ phiếu hay nhóm ngành đã trở thành phản xạ tự nhiên của nhiều nhà đầu tư chứng khoán khi tham gia thị trường.

Chia sẻ đầu tư: Làm sao để không bị gắn mác “chim lợn”?

Thực tế, không thể phủ nhận rằng sự chia sẻ thông tin trong hoạt động đầu tư mang lại giá trị nhất định nếu được thực hiện đúng cách.

Trước hết, việc thảo luận giúp nhà đầu tư mở rộng góc nhìn về doanh nghiệp, ngành nghề và xu hướng thị trường. Nhiều trường hợp, các cổ phiếu ban đầu không được chú ý, nhưng sau khi lắng nghe phân tích từ người khác, nhiều nhà đầu tư mới nhận ra tiềm năng thực sự. Ngoài ra, việc nhận phản biện từ người khác cũng giúp nhà đầu tư đánh giá lại quan điểm cũng như quyết định, liệu cổ phiếu có thực sự tốt hay chỉ đang bị thổi phồng. Nhà đầu tư có thể tránh bị rơi vào bẫy tâm lý FOMO, xuống tiền mua cổ phiếu với đầy đủ cơ sở phân tích.

Do đó, nhà đầu tư vẫn có thể chia sẻ hiệu quả thông tin mà không ra gây hiểu lầm hay gán mác “chim lợn” trên thị trường.

Thứ nhất, nhà đầu tư cần đảm bảo lập luận rõ ràng về lý do đầu tư vào một cổ phiếu. Thay vì những phát biểu chung chung như “Cổ phiếu này tốt lắm, mua đi”, nhà đầu tư nên cung cấp quan điểm cụ thể về triển vọng tăng trưởng của doanh nghiệp, xu hướng trung và dài hạn của ngành nghề đó, các yêu tố cơ bản khác hay động thái gom mạnh của các quỹ lớn, khối ngoại. Những thông tin chi tiết sẽ giúp giảm thiểu nghi ngờ về sự uy tín của quan điểm.

Thứ hai, nhà đầu tư nên lựa chọn không gian chia sẻ phù hợp. Thay vì đăng tải trên các diễn đàn lớn hoặc mạng xã hội – nơi dễ bị “ném đá” bởi những bình luận thiếu căn cứ, nhà đầu tư có thể thảo luận trong các nhóm nhỏ, với những nhà đầu tư khác cũng có kiến thức và kinh nghiệm. Điều này giúp sự trao đổi thông tin qua lại trở nên tập trung và chất lượng hơn.

Cần lưu ý rằng yếu tố cốt lõi vẫn nằm ở sự kiên định của nhà đầu tư, xây dựng lập luận vững chắc. Nên có niềm tin vào quyết định của mình, không nên quá bận tâm đến những lời trêu đùa hay hoài nghi từ đám đông. Nhà đầu tư xây dựng lập luận vững chắc và không để tâm lý đám đông chi phối.

Thị trường chứng khoán luôn biến động với những đợt “sóng” lên xuống. Nếu dựa trên giá trị thực của doanh nghiệp và duy trì kỷ luật đầu tư, những câu nói như “chim lợn”, “bìm bịp”, “chuẩn bị xuống tàu” chỉ còn mang tính đùa cợt, vô thưởng vô phạt.

Thị trường chứng khoán là hành trình đầu tư dài hạn, quyết định mua hay bán thuộc về mỗi cá nhân, và kết quả dù lãi hay lỗ cũng do chính họ chịu trách nhiệm. Người chiến thắng thường là những nhà đầu tư tuân thủ nguyên tắc đầu tư đã đặt ra.